შინაარსზე გადასვლა
ReptilesReptiles
მწვანულა (Symphodus tinca) — Guipúzcoa — luismartinezartolaმწვანულა (Symphodus tinca) — West Greece — Falk Viczian Solarboot-Projekte gGmbHმწვანულა (Symphodus tinca) — Alpes-Maritimes — Xavier Rufrayმწვანულა (Symphodus tinca) — Città Metropolitana di Napoli — Regno d Nettunoმწვანულა (Symphodus tinca) — Baleares — timheმწვანულა (Symphodus tinca) — Pyrénées-Orientales — Xavier Rufrayმწვანულა (Symphodus tinca) — Rijeka — limonivanმწვანულა (Symphodus tinca) — Grad Senj — Daniel Benákმწვანულა (Symphodus tinca) — Baleares — timhe
1/9

მწვანულა

Symphodus tinca

luismartinezartola · Guipúzcoa

მთავარი მონაცემები

1 ნახვა
ზომა
შავ ზღვაში 10–15 სმ, ზოგჯერ 30 სმ-მდე; 290 გ-მდე
კვება
ორსაგდულიანი მოლუსკები, კიბოსნაირები, ზღვის ზღარბები
სტატუსი საქართველოში
მკვიდრი; რიცხოვნობა მცირდება
ჰაბიტატი
წყალმცენარეებიანი კლდეები და ზღვის ბალახი, 1–50 მ
ოჯახი
Labridae
დაცვა
მსოფლიოში LC, 2010; საქართველოში VU, 2021

მიმოხილვა

მწვანულა საქართველოში

მწვანულა (Symphodus tinca) საქართველოში მოწყვლადი სანაპირო თევზია: 2021 წლის ეროვნული შეფასებით მოწყვლადია (VU), რიცხოვნობა მცირდება. ქვირითობისას მამალი ჭრელდება, წყალმცენარეებისგან ბუდეს აგებს და კვერცხებს იცავს. ცხოვრობს წყალმცენარეებით დაფარულ კლდეებსა და ქვებს შორის, ზღვის ბალახის მდელოებში. შავ ზღვაში ჩვეულებრივ 10–15 სმ-ია, ზოგჯერ 30 სმ-მდე იზრდება. თუ ზაფხულში ქვებთან მწვანე, წითელწერტილებიან თევზს ნახავთ, შეიძლება, ეს ბუდის დამცველი მამალი იყოს.

ამოცნობა

როგორ ამოვიცნოთ მწვანულა

ოვალური, გვერდებიდან შებრტყელებული თევზია, ძალიან გრძელი ზურგის ფარფლით, რომელიც თითქმის კუდამდე აღწევს. კუდის ფარფლის ფუძესთან პატარა მუქი ლაქა აქვს, მკერდის ფარფლის ზემოთ კი მუქი ლაქა. ქვირითობის დროის მამალი გაცილებით ჭრელია, ვიდრე მდედრი.

მწვანულა (Symphodus tinca) — West Greece — Falk Viczian Solarboot-Projekte gGmbHFalk Viczian Solarboot-Projekte gGmbH · West Greece · 2022
  1. მდედრი და ახალგაზრდა თევზი მონაცრისფრო-მომწვანო ან მოყავისფროა, მუცელი ვერცხლისფერი აქვს. მუქი ლაქები გვერდზე 3–4 სიგრძივ ზოლად ლაგდება. მოუმწიფებელი მამალი მომწიფებული მდედრისგან ფერით თითქმის არ განსხვავდება.

  2. ქვირითობისას მამალი ღია მწვანე, მომწვანო-მოლურჯო ან მომწვანო-მოყვითალო ხდება, გვერდებზე წითელი ლაქების სიგრძივი რიგებით, თავის ზედა ნაწილი კი მუქი ლურჯი აქვს. ასეთი ფერით ის ახლო მონათესავეებს შორის ადვილად გამოირჩევა.

  3. პირი პატარაა, ძლიერი, ეშვისებრი კბილებით, ტუჩებზე 6–9 ნაოჭია. თავი ჩვეულებრივ უფრო გრძელია, ვიდრე სხეულის სიმაღლე. ზურგის ფარფლში 15 ეკალი და 11 რბილი სხივია, ანალურში 3 ეკალი და 12 რბილი სხივი.

ფერი

მწვანენაცრისფერიყავისფერილურჯიწითელითეთრი

ფერები პირობითადაა ნაჩვენები. მხოლოდ ფერით სახეობას ნუ განსაზღვრავთ.

გავრცელება

სად გვხვდება მწვანულა საქართველოში

სანაპირო ზონის ბინადარია. ცხოვრობს წყალმცენარეებით დაფარულ კლდეებსა და ქვებს შორის, ზღვის ბალახით (ზოსტერით) გარშემორტყმულ ქვებთან და ზღვის ბალახის მდელოებში, ზოგჯერ მლაშე ლაგუნებშიც. გვხვდება 1–50 მ სიღრმეზე, ხშირად ჯგუფურად. არეალი ატლანტის ოკეანის აღმოსავლეთ ნაწილს, ესპანეთიდან და პორტუგალიიდან მაროკომდე, ხმელთაშუა, მარმარილოს და შავ ზღვებს მოიცავს. შავი ზღვის ქვეყნებიდან საქართველოშიც არის აღრიცხული და აქ მკვიდრი სახეობაა. შავ ზღვაში იშვიათ სახეობად ითვლება.

მწვანულას რუკა iNaturalist-ის საჯარო დაკვირვებებს აერთიანებს. რეგიონები აღებულია ჩანაწერების რეგიონული ცხრილიდან, ხოლო სტატუსი ერთმანეთისგან გამოყოფს საკმარისი ჩანაწერების მქონე რეგიონებსა და რეგიონებს, სადაც ჩანაწერები ცოტაა. ჩანაწერების რაოდენობა დაკვირვების ინტენსივობას ასახავს და პოპულაციის სიმჭიდროვედ არ უნდა განვიხილოთ. ჩანაწერები ჯერ იმდენად ცოტაა, რომ არც ერთი რეგიონი არ არის მონიშნული.

მონაცემები: Reptiles.ge + iNaturalist · მეთოდოლოგია

  • საველე ჩანაწერი
  • ჩანაწერების მქონე რეგიონი

ბიოლოგია

კვება, ქცევა და კონსერვაცია

კვება

ფსკერის უხერხემლოებით იკვებება, ძირითადად ორსაგდულიანი მოლუსკებითა და წვრილი კიბოსნაირებით. ჭამს ზღვის ზღარბებს, ოფიურებს (ზღვის გველვარსკვლავებს), კრევეტებსა და კიბორჩხალებსაც.

ქცევა

კონსერვაცია

გალერეა

luismartinezartola · Guipúzcoa
Falk Viczian Solarboot-Projekte gGmbH · West Greece
Xavier Rufray · Alpes-Maritimes
Regno d Nettuno · Città Metropolitana di Napoli

კითხვები

ხშირად დასმული კითხვები

მოკლე პასუხები მწვანულასთან დაკავშირებულ ყველაზე მნიშვნელოვან კითხვებზე.

დიახ, ის საქართველოს მკვიდრი სახეობაა და შავი ზღვის საქართველოს წყლებშია აღრიცხული. ზუსტი ადგილები ცნობილი არ არის. შავ ზღვაში იშვიათ სახეობად ითვლება, საქართველოში კი მისი რიცხოვნობა მცირდება.

ოვალური, შებრტყელებული თევზია, ძალიან გრძელი ზურგის ფარფლით და კუდის ფუძესთან პატარა მუქი ლაქით. მდედრი მონაცრისფრო-მომწვანო ან მოყავისფროა. ქვირითობისას მამალი მწვანე ან მომწვანო-მოლურჯო ხდება, წითელი ლაქების რიგებით და მუქი ლურჯი თავით.

შავ ზღვაში ჩვეულებრივ 10–15 სმ-ია, ზოგჯერ 30 სმ-მდე და 290 გ-მდე იზრდება. შავ ზღვაში დაჭერილი ყველაზე დიდი მამალი 31,6 სმ იყო. მსოფლიოში 44 სმ-მდე აღწევს.

ფსკერის უხერხემლოებს, ძირითადად ორსაგდულიან მოლუსკებსა და წვრილ კიბოსნაირებს. ჭამს ზღვის ზღარბებს, ოფიურებს, კრევეტებსა და კიბორჩხალებსაც.

მაის-ივნისში. მამალი წყალმცენარეებისგან ბუდეს აშენებს და იცავს, მასში ერთი ან რამდენიმე მდედრი წებოვან ქვირითს დებს. ერთი მდედრი 12–58 ათას კვერცხს ყრის.

წყაროები

რას ეყრდნობა პროფილი

13 წყარო

სახეობების პროფილები შედგენილია რეცენზირებული ლიტერატურისა და აღიარებული ბიომრავალფეროვნების მონაცემთა ბაზების საფუძველზე და განახლდება ახალი ტაქსონომიური და კონსერვაციის მონაცემების გამოჩენისას.