ველის თაგვი
Mus macedonicus
junipertrail · Akçadağ/Malatya
მთავარი მონაცემები
- სტატუსი საქართველოში
- მკვიდრი, რიცხოვნობა სტაბილური
- ზომა
- თავ-ტანი 6,5–9,8 სმ, 11–30 გ
- ჰაბიტატი
- ველები, ბაღები, ყანები, ლერწმიანები
- ოჯახი
- Muridae
- კონსერვაცია
- LC / LC
ველის თაგვი (Mus macedonicus) სახლის თაგვს ძალიან ჰგავს, მაგრამ სახლებში მას არასდროს იჭერენ. ბალკანეთიდან და ანატოლიიდან ირანამდე გავრცელებული თაგვია, რომელიც ტყეს ერიდება და ღია ადგილებში ცხოვრობს: ველებზე, ბაღებში, ყანებსა და ლერწმიანებში. საქართველოში 70-ზე მეტ ადგილასაა ნაპოვნი, თბილისიდან და მუხრანიდან ლაგოდეხამდე, დედოფლისწყარომდე და მარნეულამდე. საქართველოში საფრთხის ქვეშ არ არის, რიცხოვნობა სტაბილურია. თუ თაგვს სახლიდან შორს, ველზე ან ბაღში ნახავთ, შეიძლება სწორედ ველის თაგვი იყოს.
ამოცნობა
როგორ ამოვიცნოთ ველის თაგვი
საშუალო ზომის თაგვია მონაცრისფრო-მურა ზურგით და თეთრი ან მოთეთრო-ნაცრისფერი მუცლით. გარეგნობით სახლის თაგვს ძალიან ჰგავს. კუდი თავ-ტანზე ოდნავ მოკლეა.
თავ-ტანი 6,5–9,8 სმ-ია, კუდი 5,6–8,2 სმ, წონა 11–30 გ. მდედრები მამრებზე მძიმეა.
ზურგი ღიადან მუქ მონაცრისფრო-მურამდეა, ზოგჯერ მოწითალო ელფერით. გვერდებზე ზურგისა და მუცლის ფერს შორის მკაფიო ზღვარი გადის. კუდი ზემოდან მუქი მურაა, ქვემოდან ღია.
სახლის თაგვს კუდი დაახლოებით თავ-ტანის სიგრძისაა, ველის თაგვს კი თავ-ტანის დაახლოებით 81%. ორივეს ზედა საჭრელ კბილებზე ჭდე აქვს. გარეგნობით ეს ორი სახეობა ყოველთვის არ განირჩევა, ამიტომ ადგილი ბევრს გეტყვით: სახლში ნაპოვნი თაგვი სახლის თაგვი იქნება.
ფერი
ფერები პირობითადაა ნაჩვენები. მხოლოდ ფერით სახეობას ნუ განსაზღვრავთ.
რომელ სახეობებს ჰგავს
ღია ადგილების თაგვია, ტყეს ერიდება. ცხოვრობს ქვიშიან ადგილებში, ტბისა და მდინარის ლერწმიანებში, ბაღებში, ყანებში, ბოსტნებსა და ბუჩქნარში, 1500 მ-მდე. სახლებში არასდროს უჭერიათ. საქართველოში ფართოდაა გავრცელებული აღმოსავლეთსა და შიდა ქართლში: ნაპოვნია თბილისში, ლისის ტბასთან, მუხრანში, გორსა და ქარელში, ლაგოდეხში, იყალთოსა და გურჯაანში, დედოფლისწყაროსა და ვაშლოვანში, დავითგარეჯში, გარდაბანში, მარნეულსა და ბოლნისში.
მიწაზე მცხოვრები, ღამის თაგვია. გაზაფხულსა და ზაფხულში მრავლდება. ბალკანეთში მდედრს 4–10 ემბრიონი აქვს, საშუალოდ 6–7, ანატოლიაში კი 5–9. დღის სიგრძის მიხედვით სხეული იცვლება: მოკლე დღეებში წონას იმატებს და სიცივეს უკეთ უძლებს, გრძელ დღეებში კი უფრო ცოტას ჭამს და სიცხეს უკეთ იტანს.
დაკავშირებული გიდები
გააგრძელეთ თემატური გვერდებით
კითხვები
ხშირად დასმული კითხვები
მოკლე პასუხები ველის თაგვთან დაკავშირებულ ყველაზე მნიშვნელოვან კითხვებზე.
ყველაზე მეტად ცხოვრების ადგილით. ველის თაგვი სახლებში არასდროს შედის და ღია ადგილებში, ბაღებსა და ყანებში ცხოვრობს. კუდი თავ-ტანზე ოდნავ მოკლე აქვს, დაახლოებით 81%, სახლის თაგვს კი ტანის ტოლი. გვერდებზე ზურგისა და მუცლის ფერს შორის მკაფიო ზღვარი ეტყობა. ზუსტად ორი სახეობა მხოლოდ ხელში ან ლაბორატორიაში განირჩევა.
აღმოსავლეთ და შიდა საქართველოში, 70-ზე მეტ ადგილას. ნაპოვნია თბილისში, მუხრანში, გორსა და ქარელში, ლაგოდეხში, გურჯაანში, დედოფლისწყაროსა და ვაშლოვანში, გარდაბანში, მარნეულსა და ბოლნისში. ტყეს ერიდება, ბაღებს, ყანებს, ბუჩქნარსა და ლერწმიანებს კი ეტანება.
სახლებში არ შედის, ამიტომ სახლის თაგვივით სურსათს არ აფუჭებს. ყანებსა და ბაღებში ცხოვრობს და თესლით იკვებება, მაგრამ მის მიერ მოსავლისთვის მიყენებულ ზიანზე მონაცემები არ გვაქვს.
არა, თავს არ ესხმის. თუმცა ველურ მღრღნელებს დაავადებები ნაკბენით, ნაკაწრით, შარდით, განავლითა და რწყილებით შეიძლება გადაჰქონდეთ. ამიტომ თაგვს შიშველი ხელით ნუ შეეხებით.
წყაროები
რას ეყრდნობა პროფილი
სახეობების პროფილები შედგენილია რეცენზირებული ლიტერატურისა და აღიარებული ბიომრავალფეროვნების მონაცემთა ბაზების საფუძველზე და განახლდება ახალი ტაქსონომიური და კონსერვაციის მონაცემების გამოჩენისას.
მოამზადა Reptiles.ge-ის რედაქციამ, აქ ჩამოთვლილი წყაროების მიხედვით.
