მორიელი სახლში — როგორ მოვიქცეთ და შევამციროთ მისი შემოსვლის შანსი?

პირველი საქმე პირდაპირი შეხების თავიდან აცილებაა. ფოტოს გადაღება აუცილებელი არ არის და ადამიანების უსაფრთხოებაზე წინ არ უნდა დადგეს. საქართველოში აღწერილი სახეობების შესახებ მოგვიანებით შეგიძლიათ ნახოთ მორიელების ატლასი.

1. მოარიდეთ ბავშვები და შინაური ცხოველები. მორიელს არ შეეხოთ და ხელში აყვანას ნუ ეცდებით.
2. შეინარჩუნეთ უსაფრთხო დისტანცია და თვალყური ადევნეთ მხოლოდ იქიდან, სადაც საფრთხე არ გემუქრებათ.
3. თუ მშვიდად და უსაფრთხოდ ვერ მოქმედებთ, მოცილებაში დახმარება ითხოვეთ. ამისთვის სახეობის წინასწარ დადგენა საჭირო არ არის.

მორიელის დაჭერა თქვენი ვალდებულება არ არის. კონტეინერის მეთოდი ზრდასრულმა მხოლოდ მაშინ შეიძლება განიხილოს, როცა მორიელი მთლიანად ჩანს, მისადგომ ადგილასაა და მოქმედებას არც ღრიჭოში ხელის შეყოფა სჭირდება, არც მძიმე ავეჯის გადაადგილება. შიშის, გაურკვევლობის ან მოუხერხებელი პირობებისას დახმარება ითხოვეთ.

თუ ეს პირობები სრულდება, მორიელს ზემოდან მინის ქილა დააფარეთ, ქვეშ მყარი ქაღალდი ბოლომდე შეაცურეთ, ქილას მჭიდროდ მიაჭირეთ, ქილა სწორად გადააბრუნეთ და მჭიდრო თავსახური დაახურეთ. ხელი ქილის ღია მხარეს არ მიიტანოთ. ეს სრულ უსაფრთხოებას არ ნიშნავს. კონტეინერში მოქცეული ცხოველის შემდგომ მოპყრობაზე დახმარება ითხოვეთ, განსაკუთრებით თუ მისი წარმოშობა უცნობია ან შეიძლება ტერარიუმიდან იყოს გაქცეული; ასეთ ცხოველს ბუნებაში ნუ გაუშვებთ.

ბავშვები და შინაური ცხოველები იმ ადგილს მოარიდეთ. ავეჯის უკან ან ღრიჭოში ხელით ბრმად ნუ მოძებნით, მის გამოსადევნად მძიმე ავეჯს ნუ გადაადგილებთ და ელექტრომოწყობილობას ნუ დაშლით. სამალავში შემთხვევით ქიმიურ საშუალებას ნუ შეასხურებთ.

თუ ამგვარი რისკის გარეშე ვერ პოულობთ, დახმარება ითხოვეთ. ღია ფანჯარა ან ჩაბნელებული ოთახი არ იძლევა გარანტიას, რომ მორიელი გავა.

შეამოწმეთ კარის ქვედა ნაპრალი, ფანჯრის მორყეული ჩარჩო, დაზიანებული ბადე და მილების გარშემო ღიობები. ეს შესაძლო შემოსასვლელებია და არა მტკიცება, რომ სწორედ აქედან შემოვიდა თქვენ მიერ ნანახი მორიელი. არც იმის საფუძველია, რომ ყველა მორიელი კანალიზაციიდან მოდის.

ყურადღება მიაქციეთ სახლის უშუალო სიახლოვეს შესაძლო შესასვლელებსა და სამალავებს. ეს ნაბიჯები ხელახლა შეხვედრის შანსს ამცირებს, მაგრამ გარანტიას ვერ იძლევა.

• შეაკეთეთ კარ-ფანჯრის მორყეული დამცავი ზოლები და დაზიანებული ბადეები. ხელმისაწვდომი ღრიჭოები მილებისა და ჩარჩოების ირგვლივ ისე დახურეთ, რომ ვენტილაცია, დრენაჟი და შენობის სხვა აუცილებელი ფუნქციები არ დაირღვეს; ეჭვისას ხელოსანს მიმართეთ.
• შეშა სახლში შემოტანამდე დათვალიერეთ და შიგნით ნუ დააწყობთ. უშუალოდ სახლის კედელთან შეამცირეთ ფიცრების, შეშისა და სხვა ნივთების გროვები — ბუნებრივი გარემოს მთლიანად გასუფთავება საჭირო არ არის.
• შეაკეთეთ გაჟონვა და მოაშორეთ დაგუბებული წყალი. სახლში შემოტანილი ყუთები და სხვა ნივთები უსაფრთხოდ დაათვალიერეთ; გამოყენებამდე შეამოწმეთ ფეხსაცმელი და ტანსაცმელი, თუ მათში მორიელს დამალვა შეეძლო.

ჯერ შემოსასვლელები და სამალავები მოაწესრიგეთ. მორიელი ღრიჭოებში იმალება, ამიტომ მხოლოდ პესტიციდზე დაყრდნობა საიმედო გამოსავალი არ არის. გაღიზიანების გამო მთელ ოთახში საშუალება ნუ შეასხურებთ და გარე გამოყენების პროდუქტს სახლში ნუ გამოიყენებთ.

თუ საშუალების გამოყენებას განიხილავთ, გადაამოწმეთ, რომ ეტიკეტი ამ კონკრეტულ გამოყენებას უშვებს, და ყველა უსაფრთხოების მითითება დაიცავით. დოზა თვითნებურად არ გაზარდოთ; ბავშვები და შინაური ცხოველები დამუშავებულ ადგილებს მოარიდეთ. სპეციალისტს დამუშავების შეთავაზებამდე შემოსასვლელებისა და სამალავების შემოწმება სთხოვეთ.

მოცილებაში დახმარება ითხოვეთ, თუ მორიელი მიუდგომელ ადგილას დაიმალა ან უსაფრთხოდ ვერ მოქმედებთ. განმეორებითი შეხვედრები მიზეზია, რომ მავნებლების კონტროლის სპეციალისტთან ერთად შემოსასვლელები და სამალავები შეამოწმოთ; შემთხვევების გარკვეული რაოდენობა თავისთავად „ინფესტაციას“ არ ნიშნავს.

შენობის ღრიჭოს შეკეთებას შეიძლება ხელოსანი სჭირდებოდეს, მოცილება და მავნებლების კონტროლი კი სხვა მომსახურებაა. 112 გადაუდებელი შემთხვევისთვისაა და არა ჩვეულებრივი მოცილების მოთხოვნისთვის.