მილიონი მტაცებელი ბათუმის თავზე და 39 სამართალდარღვევა სეზონის პირველ თვეში

AFP-ის ცნობით, გარემოსდაცვითი ზედამხედველობის დეპარტამენტმა ამ სეზონის პირველ თვეში რეგიონში ნადირობის 39 დარღვევა დაარეგისტრირა. სტატიაში არ წერია, რამდენი მათგანი ეხებოდა მტაცებელ ფრინველებს. დეპარტამენტი ამბობს, რომ ტერიტორიას დღე-ღამის რეჟიმში პატრულირებს. Batumi Raptor Count-ის თანათავმჯდომარე, უტრეხტის უნივერსიტეტის მკვლევარი ბარტ ჰუკსტრა კი ამბობს, რომ ბათუმის გარშემო ძნელად გასავლელ ბორცვებზე სროლის კონტროლი რთულია. 39 დარღვევის ციფრი AFP-ის ტექსტიდანაა: დეპარტამენტის ოფიციალური განცხადება ამაზე 18 ოქტომბრისთვის ვერ მოვიძიეთ.

სტატია ანტვერპენის უნივერსიტეტის 2013 წლის შეფასებას იხსენებს: ყოველ შემოდგომაზე დერეფანში დაახლოებით 9 000 მტაცებელს ესვრიან. AFP მას ბოლო სანდო შეფასებად მოიხსენიებს. ყველაზე მოწყვლადები ძელქორები არიან, რადგან დაბლა დაფრინავენ.

ჰუკსტრას თქმით, აღრიცხვის სადგურებთან სროლა შემცირდა, მაგრამ შესაძლოა იმ ადგილებში გადაინაცვლა, სადაც არავინ აკვირდება. მონადირეებმა AFP-სთან საუბარზე უარი თქვეს. მკვლევრისთვის განსაკუთრებით მძიმე იშვიათი სახეობების დაკარგვაა, რადგან ასეთ დანაკარგს ვეღარაფერს უშველი. თვლის კოორდინატორი მიტრა დანეშვარი სროლას გულსატკენს უწოდებს.

სეზონის მემილიონე მტაცებელი 27 სექტემბერს დაითვალეს. ის თვლის კოორდინატორმა, ირანელმა მიტრა დანეშვარმა დააფიქსირა. Batumi Raptor Count-ის ანგარიშით, იმ დღეს ორ სადგურზე 54 406 ფრინველი დაითვალეს. ნაკადებში შავი ძერა (Milvus migrans) და სტეპის კაკაჩა (Buteo buteo vulpinus) ჭარბობდა. ეს უკანასკნელი ჩვეულებრივი კაკაჩის ქვესახეობაა.

შავ ძერებს შორის იმ დღეს განსაკუთრებით ღია, თითქმის თეთრი ფრინველიც გაფრინდა. ორგანიზაციამ ზუსტი სეზონური ჯამი არ გამოაქვეყნა, მხოლოდ ის, რომ მილიონს გადააჭარბა. AFP-ის მიხედვით, შემოდგომის დასაწყისში ბოლოკარკაზი ჭარბობს, მას კი შავი ძერა, სტეპის კაკაჩა და მცირე მყივანი არწივი მოსდევს. 4 ოქტომბერს ერთ დღეში 239 735 მტაცებელი დაითვალეს, რაც აღრიცხვის ისტორიაში მეორე ყველაზე დიდი დღეა.

მტაცებლები რუსეთიდან, აღმოსავლეთ ევროპიდან და ყაზახეთიდან ბუდობის შემდეგ სამხრეთით, ძირითადად აფრიკისკენ მიფრინავენ. ხმელეთზე ამომავალ თბილ ჰაერს იყენებენ და ზღვას არიდებენ თავს. აჭარაში შავი ზღვა და კავკასიის მთები ამ გზას ვიწრო დერეფნად კუმშავენ, მთებში ჩამოწოლილი ღრუბლები კი ფრინველებს სანაპიროსკენ უბიძგებენ.

ჰუკსტრა ბათუმს მტაცებლების მიგრაციის მსოფლიოში მესამე უდიდეს წერტილს უწოდებს. მოხალისეები მზის ამოსვლიდან სახალვაშოსა და შუამთის სადგურებზე ითვლიან. ცას ნაწილებად ყოფენ, რომ ერთი ფრინველი ორჯერ არ ჩაითვალოს. ჩანაწერები 2008 წლიდან გროვდება და მკვლევრებს ბუდობის ადგილებში პოპულაციების თვალყურის დევნებაში ეხმარება.

AFP-ის ცნობით, ამ წელს შემოდგომის აღრიცხვა კინაღამ შეჩერდა, რადგან ფულის შეგროვება გაჭიანურდა. პროექტი ანონიმურმა შემოწირულობამ, 15 000 ევრომ, გადაარჩინა. ჰუკსტრა შიშობს, რომ დაფინანსების შეწყვეტის შემთხვევაში მონადირეები დაბრუნდებიან.

სახალვაშოში სასტუმრო სახლის მფლობელი, 45 წლის რუსლან ლომაძე, AFP-ს ეუბნება, რომ ფრინველებზე დაკვირვების ტურიზმი ამ მხარის მთავარი შემოსავალია. მისი თქმით, ეკოტურიზმის ზრდასთან ერთად ნადირობა შემცირდა. 2026 წლის აღრიცხვა 21 ოქტომბრამდე გრძელდება. დერეფანში ბრაკონიერობაზე გადაღებული ფილმი „ციდან“ და სეზონის სხვა ამბები სიახლეებშია, გადამფრენი სახეობები კი ფრინველების ჰაბზე.