ტარაკნები სახლში — როგორ მოვიშოროთ და აღარ დაბრუნდნენ?

ცოცხალი ან მკვდარი ტარაკნები, მუქი წერტილები ან ლაქები, გამოცვლილი კანი და კვერცხების გარსები მათი აქტივობის კვალი შეიძლება იყოს. ერთი ტარაკნის ნახვით პრობლემის მასშტაბს ვერ განსაზღვრავთ. ჩაინიშნეთ, სად და როდის ნახეთ, შემდეგ კი ახლომდებარე სამალავები შეამოწმეთ.

სახლში ნანახი ტარაკანა ავტომატურად შავი ტარაკანა არ არის. საქართველოში დაფიქსირებული ერთ-ერთი სახეობის ნიშნები იხილეთ შავი ტარაკნის პროფილზე. ეს გიდი სხვადასხვა ტარაკნის შემთხვევაში დაგეხმარებათ.

ფანრით დაათვალიერეთ ნიჟარის ქვეშ, კარადების უკანა ნაწილი, პლინტუსის გასწვრივ არსებული ღრიჭოები და ხელმისაწვდომი ადგილი ტექნიკის უკან. მოძებნეთ ნესტი და მუქი კვალი. ელექტრომოწყობილობა არ დაშალოთ და მასში ქიმიური საშუალება არ ჩაასხათ.

სახლში შემოტანამდე შეამოწმეთ ყუთებიც. თუ ერთ ადგილას კვალი მეორდება, დაიმახსოვრეთ ის ადგილი დასუფთავებისა და შემდგომი დაკვირვებისთვის.

საკვები მჭიდროდ დახურულ ჭურჭელში შეინახეთ. მოაშორეთ ნამცეცები და დაღვრილი საკვები, ნარჩენები კი თავდახურულ ურნაში მოათავსეთ და რეგულარულად გაიტანეთ. გაასუფთავეთ ტექნიკის უკან ხელმისაწვდომი ადგილი. მოაშორეთ ზედმეტი მუყაო და ქაღალდის გროვები, რომლებიც სამალავად გამოდგება.

შეაკეთეთ გაჟონილი მილები, გაწმინდეთ დაგუბებული წყალი და მოაწესრიგეთ მუდმივად ნესტიანი ადგილი. შინაურ ცხოველს სასმელი წყალი არ მოაკლოთ; მის ჯამთან დაღვრილი წყალი და დარჩენილი საკვები მოაწესრიგეთ. ამოავსეთ ღრიჭოები მილებთან, კარადებთან, კარებსა და პლინტუსებთან, საიდანაც ტარაკნები შეიძლება შემოვიდნენ ან დაიმალონ.

წებოვანი დამჭერი ტარაკნის აღმოჩენასა და აქტივობის დაკვირვებას ემსახურება. დადგით ის კედლის გასწვრივ, სავარაუდო სამალავთან, ბავშვებისა და ცხოველებისთვის მიუწვდომლად. რეგულარულად შეამოწმეთ და შეადარეთ, სად იჭერება ტარაკანა ცვლილებებამდე და შემდეგ.

ინსექტიციდიანი სატყუარა სხვა საშუალებაა: მასში ქიმიური ნივთიერებაა, რომელსაც ტარაკანა ჭამს. წებოვანი დამჭერი სრულ მოშორებას არ გვპირდება. თუ დამჭერში ტარაკნები კვლავ ჩნდებიან, ხელახლა მოძებნეთ საკვების, წყლის, სამალავის ან შემოსასვლელი ღრიჭოს წყარო.

ტარაკნების საწინააღმდეგო დახურული სატყუარა ან გელი შეიძლება დაგეხმაროთ, როცა აქტივობა უკვე განმეორებით ჩანს. ისინი დასუფთავებასა და ღრიჭოების დახურვასთან ერთად მუშაობს. შედეგი მყისიერი არ არის; რაოდენობის შემცირებას ზოგჯერ ერთი კვირა ან მეტიც სჭირდება.

აირჩიეთ ტარაკნებისთვის და სახლის შესაბამისი ადგილისთვის განკუთვნილი პროდუქტი. განთავსებისა და ხელახალი გამოყენებისას დაიცავით კონკრეტული ეტიკეტის ინსტრუქცია და გაფრთხილებები. დოზა თვითნებურად არ გაზარდოთ. სატყუარა, გელი და შეფუთვა ბავშვებისა და ცხოველებისთვის მიუწვდომლად შეინახეთ — დახურული კონტეინერიც ყველა რისკს არ აქრობს. საშუალება თავდაპირველ შეფუთვაში დატოვეთ; გარეთ გამოსაყენებელი საშუალება სახლში არ გამოიყენოთ.

მთელი ოთახი უსისტემოდ არ შეწამლოთ. სპრეი მარტო ხანგრძლივ შედეგს არ იძლევა და ტარაკნები შეიძლება სხვა ადგილებშიც გაფანტოს. ოთახის აეროზოლური „ბომბები“ ხშირად ვერ აღწევს იმ ღრიჭოებამდე, სადაც ისინი იმალებიან. აალებადმა აეროზოლმა შეიძლება ხანძრის, ხოლო ქიმიურ ნივთიერებასთან შეხებამ — ჯანმრთელობის რისკი შექმნას.

არ აურიოთ ქიმიური საშუალებები და არ მოამზადოთ თვითნაკეთი შხამიანი სატყუარა საკვებით. ნუ ჩაასხამთ პრეპარატს ელექტროტექნიკაში და ნუ მოაყრით შხამიან ფხვნილს ხელმისაწვდომ ზედაპირებზე. „ბუნებრივი“ საშუალების სახელწოდება მის უსაფრთხოებას ან ეფექტიანობას არ ამტკიცებს.

მიმართეთ სპეციალისტს, თუ ტარაკნები ბევრგან ჩნდებიან, მათი სამალავი ძნელად საპოვნელია ან დასუფთავების, ღრიჭოების დახურვისა და დაკვირვების მიუხედავად ისევ ბრუნდებიან. სთხოვეთ, მოძებნოს საკვების, წყლისა და შემოსვლის მიზეზიც, აგიხსნათ არჩეული მეთოდი და გითხრათ გამოყენებული საშუალების სახელი. ყველა სახლისთვის ერთი რაოდენობრივი ზღვარი არ არსებობს.

ეს მოქმედებები ტარაკნებისთვის ხელსაყრელ პირობებს ამცირებს, მაგრამ სამუდამო არდაბრუნების გარანტია არ არის.

• საკვები დახურეთ, ნამცეცები მოაშორეთ, ურნა თავდახურული დატოვეთ.
• გაჟონვა შეაკეთეთ და დაღვრილი წყალი გაწმინდეთ; ცხოველს სასმელი წყალი შეუნარჩუნეთ.
• ზედმეტი მუყაო მოაშორეთ, ღრიჭოები დახურეთ და შემოტანილი ყუთები შეამოწმეთ.
• წებოვანი დამჭერები კვლავ ნახეთ; თუ აქტივობა მოიმატებს, გამორჩენილი მიზეზი მოძებნეთ ან დახმარება ითხოვეთ.