Gürcistan'ın mağaralarında iki yeni yalancı akrep türü tanımlandı
Zemo İmereti'deki iki mağarada bulunan yalancı akrepler, Ephippiochthonius boritiensis ve E. trapezoides, bilim için yeni türler. Şimdilik yalnızca Gürcistan'dan biliniyorlar.
Zootaxa dergisi 27 Mart 2026'da iki yeni mağara yalancı akrep türünü tanımlayan bir makale yayımladı. İkisi de Kharagauli Belediyesi'nde, Zemo İmereti Platosu'nun mağaralarında bulundu: biri Kozmani Mağarası'nda, diğeri Tsintskila Mağarası'nda. Yazarlar, İlia Devlet Üniversitesi'nden zoolog Mariam Gogshelidze ve Macar araknolog János Novák.
Ne bulundu?
İki yeni tür de Ephippiochthonius cinsine ait. Ephippiochthonius boritiensis Kozmani Mağarası'ndan, E. trapezoides ise Tsintskila Mağarası'ndan tanımlandı. İki mağara da İmereti'de, Kharagauli Belediyesi'nde, Zemo İmereti Platosu'nun karst kütlesinde bulunuyor. Türlerin henüz Gürcüce adı yok.
Makale 27 Mart 2026'da Zootaxa'da yayımlandı. E. boritiensis'in tanımı bir erkek ve bir dişiye, E. trapezoides'inki ise bir dişiye dayanıyor. Her iki durumda da türün ad taşıyan örneği, yani holotip, İlia Devlet Üniversitesi Zooloji Enstitüsü'nde saklanıyor. Dünya kataloğuna göre iki tür de şimdilik yalnızca Gürcistan'dan biliniyor.
Yalancı akrepler nedir?
Yalancı akrepler (Pseudoscorpiones), örümceğimsilerin küçük bir takımıdır. Büyük kıskaçları onları akrebe benzetir, ancak kuyrukları ve iğneleri yoktur. Boyları milimetrelerle ölçüldüğü için insanlar onları nadiren fark eder: orman döküntüsünde, taşların altında ya da mağaralarda yaşarlar.
Ephippiochthonius uzun süre Chthonius'un bir alt cinsi sayıldı ve 2017'de ayrı bir cinse yükseltildi. Bu yüzden bazı türleri eski kaynaklarda ve fotoğraf arşivlerinde hâlâ Chthonius adıyla geçiyor. Ana fotoğraftaki E. tetrachelatus da bunlardan biri.
Gürcistan faunasına ne katıyor?
Yazarlar yeni türlerle birlikte Gürcistan'dan bilinen tüm Ephippiochthonius türleri için bir tayin anahtarı yayımladı. Anahtar hem mağarada hem de yüzeyde yaşayan türleri kapsıyor. Böyle bir anahtar, sonraki araştırmacıların yeni bir örneği bilinen bir türe atamasına ya da yeni tür olarak tanımlamasına yardımcı olur.
Bu, yazarların bu türden ilk çalışması değil. Novák ve Gogshelidze 2025'te Gürcistan mağaralarından Neobisium cinsine ait üç yeni yalancı akrep türü daha tanımlamıştı.
Bir dizi mağara keşfi
Zemo İmereti mağaraları son aylarda birçok keşfe sahne oldu. Ekimde aynı bölgedeki iki mağaradan yeni bir kara izopodu cinsi tanımlandı. İki yeni yalancı akrep de aynı şeyi doğruluyor: Gürcistan mağaralarının faunası henüz tam olarak incelenmiş değil.
