İçeriğe geç
ReptilesReptiles
Memeliler2 dk okuma11 görüntülenme

Azerbaycan 10 ceylanı Nahçıvan’a, 4 yaban keçisini İlisu’ya taşıdı

Şirvan Millî Parkı’ndan 10 ceylan, Arazboyu yaban hayatı koruma alanında salınmak üzere Nahçıvan’a götürüldü. Zengezur Millî Parkı’ndan İlisu’ya taşınan 4 yaban keçisi ise doğaya salındı.

Çalılıkta erkek kursaklı ceylan, Aran, Azerbaycan, Şubat 2022. iNaturalist, CC BY-NC 4.0.
Çalılıkta erkek kursaklı ceylan, Aran, Azerbaycan, Şubat 2022. iNaturalist, CC BY-NC 4.0. Fotoğraf: Grigory Evtukh · iNaturalist · არანი, აზერბაიჯანი · 24 Şubat 2022

AzerNews, 12 Kasım 2026’da Azerbaycan Biyoçeşitliliği Koruma Servisi’nin açıklamasını yayımladı. Şirvan Millî Parkı’ndan on ceylan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ne taşındı, Zengezur Millî Parkı’ndan dört yaban keçisi ise İlisu Millî Parkı’nda doğaya salındı. Her iki tür Gürcistan’da da yaşıyor ve kursaklı ceylan Gürcistan’a Azerbaycan’dan getirilen hayvanlarla geri döndü.

Ne taşındı, nereden?

AzerNews, 12 Kasım 2026’da Azerbaycan Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Biyoçeşitliliği Koruma Servisi başkanı Halig Mirzayev’in verdiği bilgiyi yayımladı. Şirvan Millî Parkı’ndan on ceylan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ne taşındı. Zengezur Millî Parkı’ndan dört yaban keçisi İlisu Millî Parkı’na götürülüp doğaya salındı.

AzerNews’in başlığına göre taşımaların amacı yaban hayatı popülasyonlarını yeniden kurmak. Hayvanların taşınmasına Silk Way Airlines havayolu şirketi destek verdi. Haberde taşınan hayvanların yaşı ve cinsiyeti belirtilmiyor.

Ceylanlar: Şirvan’dan Arazboyu’ya

Haberde yalnızca “ceylanlar” (gazelles) deniyor, tür adı verilmiyor. Şirvan Millî Parkı ise kursaklı ceylanın (Gazella subgutturosa) korunmasıyla biliniyor, bu yüzden büyük olasılıkla söz konusu tür bu. On hayvan, Arazboyu Devlet Doğa Koruma Alanı’nda salınmak üzere Nahçıvan yetkililerine teslim edildi. Habere göre henüz salınmadılar.

Arkadan iki kursaklı ceylan: beyaz sağrı lekesi ve siyah kuyruk görülüyor. Azerbaycan, Mart 2023. iNaturalist, CC BY-NC 4.0.
Arkadan iki kursaklı ceylan: beyaz sağrı lekesi ve siyah kuyruk görülüyor. Azerbaycan, Mart 2023. iNaturalist, CC BY-NC 4.0. Fotoğraf: Grigory Evtukh · iNaturalist · აზერბაიჯანი · 4 Mart 2023

Taşıma, ceylanın korunması, yeniden doğaya kazandırılması ve tarihî yaşam alanlarının restorasyonunu amaçlayan bir devlet projesinin parçası. Şirvan’ın ceylanları daha önce de Azerbaycan’ın farklı bölgelerine salındı. IDEA kuruluşuna göre ülkedeki sekiz millî parka 406 ceylan geri getirildi, ancak kuruluş ne yılları ne de park listesini veriyor.

Uzun otlar arasında erkek kursaklı ceylan, Aran, Azerbaycan, Kasım 2024. iNaturalist, CC BY-NC 4.0.
Uzun otlar arasında erkek kursaklı ceylan, Aran, Azerbaycan, Kasım 2024. iNaturalist, CC BY-NC 4.0. Fotoğraf: Anastasiia Merkulova · iNaturalist · არანი, აზერბაიჯანი · 1 Kasım 2024

Yaban keçileri: Zengezur’dan İlisu’ya

Yaban keçisi (Capra aegagrus), evcil keçinin atası olan türdür. Dört hayvan, Nahçıvan’daki (akademisyen Hasan Aliyev adını taşıyan) Zengezur Millî Parkı’ndan İlisu Millî Parkı’na götürüldü. İlisu, Azerbaycan’ın kuzeyinde, Büyük Kafkasya’nın yamaçlarında, Gah ilçesinde yer alıyor.

Kayalık yamaçta erkek ve dişi yaban keçisi, Nahçıvan, Kasım 2025. iNaturalist, CC BY-NC 4.0.
Kayalık yamaçta erkek ve dişi yaban keçisi, Nahçıvan, Kasım 2025. iNaturalist, CC BY-NC 4.0. Fotoğraf: levi · iNaturalist · ნახჭევანი, აზერბაიჯანი · 13 Kasım 2025

Bu, böyle ilk taşıma değil. AzerNews’in Mart 2024’te yayımladığı Bakanlar Kurulu’nun 2023 raporuna göre, o yıl Nahçıvan’dan İlisu Devlet Doğa Koruma Alanı’na üç yaban keçisi getirildi. Yeni dört hayvan aynı yoldan gönderilen ikinci grup.

İki kaya arasında atlayan yaban keçisi, Ermenistan, Eylül 2024. iNaturalist, CC BY-NC 4.0.
İki kaya arasında atlayan yaban keçisi, Ermenistan, Eylül 2024. iNaturalist, CC BY-NC 4.0. Fotoğraf: Petr Demenev · iNaturalist · სომხეთი · 7 Eylül 2024

Gürcistan’la ne ilgisi var?

Gürcistan’ın ceylanları bu hikâyeyle doğrudan bağlantılı. Kursaklı ceylan Gürcistan’da yok olmuştu ve 2013’ten beri Azerbaycan’dan getirilen hayvanlarla Vaşlovani bölgesine geri kazandırılıyor. 2019’a kadar 70’ten fazla hayvan getirildi, 2021’de ise sayıları 200’ü geçti.

Bozkırda bir kursaklı ceylan sürüsü, Kaheti, Gürcistan, Eylül 2025. iNaturalist, CC BY-NC 4.0.
Bozkırda bir kursaklı ceylan sürüsü, Kaheti, Gürcistan, Eylül 2025. iNaturalist, CC BY-NC 4.0. Fotoğraf: Florian Olivier · iNaturalist · კახეთი, საქართველო · 22 Eylül 2025

Gürcistan’da 2021 verilerine göre 477 yaban keçisi vardı ve yalnızca Tuşeti ile Hevsureti’de yaşıyordu. Bu ekimde Tetrobi koruma alanında 10 yaban keçisi salındı; hayvanlar Tiflis Hayvanat Bahçesi popülasyonundan geliyordu. Gürcistan’ın diğer memelileri memeliler sayfasında, diğer restorasyon haberleri ise Haberler bölümünde.

Okumaya devam edin

İlgili haberler

Tüm haberler