Akdeniz köstebeği
Talpa levantis
James Eaton · Dilijan National Park
Temel bilgiler bir bakışta
- Beslenme
- Böcekçil: tırtıllar, larvalar, solucanlar
- Gürcistan'daki durumu
- Yerli, geniş yayılışlı
- Boyut
- Gövde 8,2–12,5 cm, ağırlık 21–67 g
- Yaşam alanı
- Yaprak döken orman, vadi, dağ çayırı
- Familya
- Talpidae
- Koruma
- LC / LC
Akdeniz köstebeği (Talpa levantis) Avrasya'nın en küçük köstebeklerinden biridir: 21–67 g gelir. Gürcistan'da pek çok yerde bulunmuştur: Zugdidi ve Batum'dan Kutaisi'ye, Gori'ye, Tiflis'e, Omalo'ya ve Lagodehi'ye kadar. Diğer köstebeklerden farklı olarak çoğunlukla böcekle, özellikle güve tırtıllarıyla beslenir. Sık sık Kafkas köstebeğiyle bir arada yaşar ve ikisini doğada ayırmak neredeyse imkânsızdır. Bazı yeni çalışmalar Kafkasya popülasyonlarını ayrı bir tür, Talpa transcaucasica olarak görür.
Tanıma
Akdeniz köstebeği nasıl tanınır
Siyahımsı gri ya da siyah kürklü, gözleri derinin altında gizli küçük bir köstebektir. Ayakları açık renkli, ön tırnakları beyazımsı, burun ucu açık, burun yastığı ise siyahtır. Kafkas köstebeğine çok benzer: güvenilir özellik köprücük kemiğindedir.
Erkeklerin gövdesi 82–125 mm, dişilerin 84–123 mm, kuyruk 20–37 mm, arka ayak 14,5–20 mm'dir. Erkekler 22–65 g, dişiler 21–67 g gelir. Boyut bölgeden bölgeye çok değişir: orta Kafkasya köstebekleri kuzeybatı Kafkasya'dakilerden %85 daha ağırdır. Yükseklerde daha büyük, Kafkas köstebeğiyle birlikte yaşadıkları yerlerde daha küçüktürler.
Kürk siyahımsı gri ya da siyahtır. Ayaklar açık renkli, ön tırnaklar beyazımsıdır. Burun ucu açık, burun yastığı siyahtır. Gözler derinin altındadır.
Kafkas köstebeği Akdeniz köstebeğiyle bir arada yaşar, hatta aynı tünellerde yakalanmışlardır. İkisinin birlikte yaşadığı yerlerde Akdeniz köstebeği genellikle daha küçüktür, ama ayrı yaşayan popülasyonların boyutları örtüşür. Tek güvenilir dış özellik köprücük kemiğidir: Akdeniz köstebeğinde delikli, Kafkas köstebeğinde bütündür. Bunu canlı hayvanda göremezsiniz, bu yüzden iki türü doğada yalnızca bakarak ayırmaya çalışmayın.
Renk
Renk örnekleri temsilidir. Türü yalnızca renge göre belirlemeyin.
Akdeniz köstebeği derin ve nemli toprağı seçer; deniz seviyesinden yaklaşık 2400 m'ye kadar yaşar. Kafkasya'da pek çok yerde bulunur, ama yaprak döken meşe ve kayın ormanlarını tercih eder. Suya yakınlık onun için önemlidir, bu yüzden en çok dere vadilerinde, çay kıyılarında ve göl çevrelerinde bulunur. Orman sınırının üstünde seyrektir ve yalnızca nemli çukurlarda yaşar. Batı Kafkasya ormanlarında Kafkas köstebeğinden daha azdır, alpin ve subalpin çayırlarda ise baskındır. Gürcistan'da geniş bir alana yayılır. Zugdidi'de, Batum ve Keda'da, Kutaisi'de, Saçhere ve Tkibuli'de, Bakuriani ve Abastumani'de, Dmanisi'de, Gori, Kaspi ve Mtsheta'da, Tiflis ve Kocori'de, Pasanauri, Gudauri ve Kobi'de, Omalo'da, Kvareli, Gurcaani ve Lagodehi'de bulunmuştur. Abhazya kıyısında, Gudauta ve Biçvinta yakınında da görülür.
Akdeniz köstebeği çoğunlukla böcekle beslenir: Kafkasya'da incelenen midelerin %96'sında böcek, %62'sinde solucan vardı. En sık tırtılları, özellikle baykuş güvelerinin tırtıllarını yer; ergin böceklerden çok larva tüketir. Kın kanatlıları ve larvalarını, ayrıca çiyanları da yer. Bu yönüyle ana besini solucan olan Kafkas köstebeğinden ayrılır.
Akdeniz köstebeği günün her saatinde etkindir ve iki doruğu vardır: sabah 5–7 ve akşam. Hem derin hem yüzey tünelleri kazar. Subalpin çayırlarda yüzey tünelleri 10–15 cm derinlikte, ormanda ise yalnızca birkaç santimetre aşağıdadır ya da yalnızca gevşek toprağı kabartır. Kalıcı tüneller 50 cm'ye kadar iner. Küçük Kafkasya'daki bir ormanda hektar başına 42 köstebek sayılmış, bir tünelde yediye kadar köstebek yakalanmıştır. Kuzey Kafkasya'da şubat sonundan marta kadar ürer, daha ılıman Transkafkasya'da daha erken. Yılda bir kez, 2–5, ortalama 3,7 yavru doğar. Yavrular hızlı büyür: mayıs sonunda 93,7 mm'ye ve 34 g'a ulaşırlar. Yaklaşık 11 aylıkken erginleşirler; bilinen en yaşlı köstebek altı yıl yaşamıştır.
Akdeniz köstebeği küresel ölçekte tehdit altında değildir (LC, 2016). Gürcistan'ın 2021 ulusal değerlendirmesinde de "Asgari Endişe" (LC) kategorisindedir ve sayısı kararlıdır. Yaygın bir türdür, ancak yüksek yoğunluğa nadiren ulaşır. Rusya'da Kabardey-Balkarya ve Çeçenya'nın bölgesel kırmızı kitaplarında yer alır.
İlgili rehberler
İlgili sayfalarla devam edin
Neredeyse ülkenin her yerinde. Zugdidi, Batum, Kutaisi, Bakuriani, Gori, Tiflis, Pasanauri ve Gudauri, Omalo, Kvareli ve Lagodehi'de bulunmuştur. Deniz seviyesinden yaklaşık 2400 m'ye kadar yaşar, en çok da su kenarlarında.
İkisinin birlikte yaşadığı yerlerde Akdeniz köstebeği genellikle daha küçüktür, ama boyutlar çoğu zaman örtüşür. Tek güvenilir dış özellik köprücük kemiğidir: Akdeniz köstebeğinde delikli, Kafkas köstebeğinde bütündür. Beslenmeleri de farklıdır: Akdeniz köstebeği çoğunlukla böcek, Kafkas köstebeği solucan yer.
Çoğunlukla böcek: Kafkasya'da midelerin %96'sında böcek vardı. En sık güve tırtıllarını ve böcek larvalarını yer. Solucan midelerin %62'sinde görüldü, ama ana besini değildir.
İki ad da kullanılır. Kafkasya köstebekleri, Akdeniz köstebeğinin iki milyon yıldan uzun süre önce batıdakinden ayrılmış doğu soy hattına aittir. 2020 ve 2023 çalışmaları bu hattı ayrı tür, Talpa transcaucasica olarak görür; bazı yazarlar ise Talpa levantis'in alt türü olarak bırakır.
Tehdit altında değildir: küresel olarak LC (2016), Gürcistan'ın 2021 değerlendirmesinde de LC kategorisindedir. Sayısı kararlıdır. Rusya'nın bazı bölgelerinde, Kabardey-Balkarya ve Çeçenya'da, kırmızı kitapta yer alır.
Kaynaklar
Bu profilin kaynakları
Tür profilleri hakemli literatür ve yerleşik biyoçeşitlilik veritabanlarından derlenir; yeni taksonomik ve koruma verileri geldikçe gözden geçirilir.
Reptiles.ge yayın kurulu tarafından, burada listelenen kaynaklara göre hazırlandı.
