Erivan’da COP17: Gürcistan’ın korunan alanları bir milyon hektarı aşıyor

Bir milyon hektardan fazla, yani ülkenin %15’inden fazlası: İrakli Kobakhidze’nin 16 Ekim’de Erivan’da açıkladığı Gürcistan’ın korunan alan büyüklüğü bu. “Doğa için Liderler” adlı zirve, BM Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi Taraflar Konferansı’nın 17. toplantısının (COP17) bir parçasıydı. Başbakana Çevre Koruma ve Tarım Bakanı Davit Songhulaşvili eşlik etti.

İkinci rakam başka bir şeyi ölçüyor. Uluslararası sözleşmeler kapsamında korunan alanlar ülke karasının %23’ünü kaplıyor. Başbakanın sözlerine göre Gürcistan, 2030’a kadar kara ve denizin en az %30’unun korunması gerektiği yönündeki küresel hedefi destekliyor.

Konuşma ülkenin doğasını da kısaca anlattı: yüksek dağlar, geniş ormanlar ve 26 000’den fazla nehir. Kolhis Yağmur Ormanları ve Sulak Alanları UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alıyor; Gürcistan’da UNESCO biyosfer rezervleri de var. Kobakhidze politikanın üç temelini saydı: doğal mirası korumak, ekolojik bağlantıları sürdürmek ve bozulmuş ekosistemleri onarmak.

Kobakhidze, Güney Kafkasya ülkelerinin ekosistemleri paylaştığını ve Gürcistan’ın bu ortak doğal mirası komşularıyla birlikte korumaya kararlı olduğunu söyledi. Sağlıklı ekosistemleri su kaynakları, turizm ve küçük işletmelerle ilişkilendirdi. Bu bölümde rakam vermedi.

Ona göre asıl soru artık, üstlenilen taahhütlerin hangi sonuçları getireceği. Kunming-Montreal Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi’nin hedeflerinin yeniden teyit edilmesi ve sözleşme taahhütlerinin 2030’a kadar somut sonuçlara dönüştürülmesi çağrısında bulundu.

COP17, Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi taraflarının 17. toplantısı. Erivan’da 19–30 Ekim tarihleri arasında yapılıyor ve 2022’de kabul edilen Kunming-Montreal çerçevesinin uygulanmasına ilişkin ilk küresel değerlendirmeyi gerçekleştiriyor. Liderler zirvesi konferanstan önce, 16 Ekim’de toplandı. Zirveyi Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan ve BM Genel Sekreteri António Guterres açtı. Kobakhidze zirveye Paşinyan’ın daveti üzerine katıldı.

Ortak ekosistemler atlasın haberlerinde de görülüyor. Sonbaharda yırtıcı kuşlar Batum koridorundan geçiyor; hemen komşuda, Ermenistan’ın Şirak bölgesinde ise elektrik hatlarında ölü bulunan kuşların çoğu göç sırasında öldü.

Neyin sayıldığı. Konuşmanın aktarımlarında bir milyon hektara hangi korunan alan kategorilerinin girdiği ve %23’ün hangi sözleşmelere dayandığı görünmüyor. İki rakam kısmen örtüşebilir; bu yüzden toplanamaz.

Yeni alanlar. Basında 2026’da kurulan ve genişletilen korunan alanlara dair rakamlar yer aldı. Bunları resmî bir kaynaktan doğrulayamadık, bu yüzden burada vermiyoruz.

%30 ve Gürcistan. Başbakan küresel hedefi destekledi. Burada kullanılan kaynaklar, Gürcistan’ın ulusal bir %30 taahhüdü ya da takvimi olup olmadığını göstermiyor.

2026’da kurulan yeni korunan alanlardan biri, mersinbalıklarının yumurtladığı Rioni üzerinde. Bu ve diğer kayıtlar haberlerde.