Geniş kanatlı yarasa
Eptesicus serotinus
eduardmarques · Girona
Temel bilgiler bir bakışta
- Beslenme
- Böcekçil, başlıca iri kın kanatlılar
- Gürcistan'daki durumu
- Yaygın, 160 kayıt
- Boyut
- 18–25 g, kanat açıklığı yaklaşık 37 cm
- Yaşam alanı
- Yerleşimler, orman kenarları, meralar
- Familya
- Vespertilionidae
- Koruma
- LC / LC
Geniş kanatlı yarasa, Gürcistan'da en sık kaydedilen yarasalardan biridir: Batum ve Kolhis'ten Şiraki ve Tuşeti'ye kadar 160 kaydı vardır. 18–25 g ağırlığında, açıklığı 37 cm'ye varan geniş kanatlı iri bir yarasadır. Günü çoğunlukla binalarda, duvar ve çatı yarıklarında geçirir. Akşam erkenden çıkar ve yavaş, çevik uçar. Avrupa'da yarasa kuduzu vakalarının büyük kısmı bu türden gelir, bu yüzden ona çıplak elle dokunmayın.
Tanıma
Geniş kanatlı yarasa nasıl tanınır
Geniş kanatlı ve oldukça büyük kulaklı, iri ve tıknaz bir yarasadır. Sırtı sarımsı tonlu dumanlı kahverengi, karnı daha açıktır. Yüzü, kulakları ve kanat zarları koyu kahverengi ya da siyahımsıdır. Uçarken geniş kanatları ve kısa süzülmelerle yaptığı yavaş, çevik uçuşu onu ele verir.
Baş-gövde 62–82 mm, kuyruk 39–65 mm, önkol 48–58 mm, ağırlık 18–25 g'dır. Kanat açıklığı yaklaşık 37 cm'dir. Kuyruğunun ucu zardan 3–5 mm dışarı çıkar.
Kürkü uzun, sık ve ipeksidir. Sırtı dumanlı kahverengidir; kılların dibi koyu, uçları sarımsıdır, bazı bireylerde neredeyse kızılımsı bir ton görülür. Karnı griden açık kahverengimsiye kadar değişir. Gençler yetişkinlerden koyudur.
Eptesicus nilssonii belirgin biçimde küçüktür, önkolu 37–44 mm'dir, sırtı ise daha koyu ve altın gibi parlaktır. Geniş kanatlı yarasanın sesi, boyca yakın olan akşamcı yarasanınkine benzer. Akşamcılardan kulağın içindeki çıkıntı, tragus ile ayrılır: onunki ince ve sivri, akşamcılarınki böbrek biçimlidir.
Ekolokasyon sesi genellikle 23–44 kHz'de en güçlüdür. Benzer yarasaların seslerinden düzensiz, ritimsiz yapısıyla ayrılır, ama frekansları birçok türle örtüşür. Bu yüzden kesin türü bir uzman belirler; yarasayı elle yakalamayın.
Geniş kanatlı yarasa insanların yanında yaşamaya alışmıştır: günü sık sık binalarda, duvar yarıklarında, çatı altlarında ve tavan aralarında geçirir. Köprüleri, kaya yarıklarını ve mağara girişlerini de kullanır. Avlanmak için açık yerleri seçer: orman kenarları, dere boyu ormanları, bahçeler, meralar, şehir parkları ve su birikintileri. Yarı çölden ve çalılıklardan yüksek dağ meralarına kadar bulunur. Gürcistan'da yaygındır ve 1885'ten beri 160 kaydı vardır. Batum Botanik Bahçesi dahil Acara'da, Kolheti Ulusal Parkı'nda, Borjomi'de, Tiflis'te, Gardabani koruma alanında, Şiraki'de ve Lagodekhi'de bulunmuştur. Deniz seviyesinden Tuşeti'deki Omalo'ya ve Didmaghali'ye, yaklaşık 2000 m'ye kadar çıkar. Mağaralarda da bulunmuştur, ama bir yarık yarasasıdır ve yeraltı alanları onun olağan sığınağı değildir.
Geniş kanatlı yarasa iri böcekleri, başlıca kın kanatlıları avlar. Avının boyu 5–25 mm'dir: gübre böcekleri, mayıs böcekleri, kelebekler, yarım kanatlılar ve sinekler. Böcekleri havada yakalar, ama yapraklardan ya da yerden de toplayabilir. Sık sık sokak lambalarının çevresinde, orman kenarlarında ve meraların üstünde avlanır. İri bir böceği uçarken çiğner, kanat kınlarını ve bacaklarını aşağı bırakır. Bir gecede 10'a kadar av alanını ziyaret eder, bunlar genellikle sığınağından 4–12 km uzaktadır. Besinini yere ve mevsime göre değiştirir, bu da onu esnek bir avcı yapar.
Geniş kanatlı yarasa akşam ilk çıkan yarasalardandır, gün batımından yaklaşık 20 dakika sonra. Kısa süzülmelerle yavaş ve çevik uçar, bazen 30 m yüksekliğe kadar çıkar. Çoğunlukla yerleşiktir; bilinen en uzun yer değiştirmesi yaklaşık 330 km'dir. Kışı çoğunlukla binalarda, duvar boşluklarında ve kullanılmayan bacalarda, nadiren de bir mağaranın en soğuk kısmında geçirir. Doğum kolonileri mayıstan ağustosa kadar toplanır, genellikle 10–60, bazen 300'e kadar dişiyle. Çiftleşme sonbaharda olur ve dişi spermi kış boyunca saklar. Gebelik yaklaşık 52 gün sürer, doğumlar haziran ve temmuzdadır. Genellikle tek yavru doğurur, ikiz nadirdir. Yavru üç haftalıkken uçmaya başlar ve 5–6 haftada kendi başına avlanır. Bilinen en yaşlı birey 19,5 yaşındaydı.
Gürcistan'da geniş kanatlı yarasa tehdit altında değildir (LC, 2021 ulusal değerlendirmesi) ve sayısı istikrarlıdır. Dünya ölçeğinde de Asgari Endişe'dir (LC, 2020) ve yayılışının büyük kısmında yaygındır. Yine de bazı ülkelerde azalıyor: Britanya'da, Avusturya'da ve Pannonia Ovası'nda. Avusturya'da sayısı %70 düştü ve ülkenin doğusundaki ovalardan kayboldu. Başlıca tehditler tadilat sırasında binalardaki kolonilerin rahatsız edilmesi ve yok edilmesi, zehirli ahşap koruma ilaçları ve iri böceklerce zengin av alanlarının kaybıdır.
İlgili rehberler
İlgili sayfalarla devam edin
Neredeyse ülkenin her yerinde. Kayıtlar Acara ve Kolhis'ten Borjomi'ye, Tiflis'e, Şiraki'ye ve Lagodekhi'ye kadar uzanır. Deniz seviyesinden yaklaşık 2000 m'ye, Tuşeti'deki Omalo'ya kadar çıkar. Sık sık köylerde ve şehirlerde, binalarda yaşar.
Onları rahatsız etmeyin ve çıplak elle dokunmayın. Geniş kanatlı yarasa kolonilerini sık sık binalarda kurar, özellikle dişilerin yavru büyüttüğü mayıstan ağustosa kadar. Bu dönemde koloniyi rahatsız etmeyin ve tavan arasını kapatmayın: yavrular ancak üç haftalıkken uçmaya başlar. Tadilat planlıyorsanız, koloninin dağıldığı sonbahara erteleyin.
Taşıyabilir. Avrupa'da yarasa kuduzu vakalarının %90'ından fazlası bu türden gelir; EBLV-1 virüsünün başlıca taşıyıcısıdır. Yarasaların çoğu hasta değildir, ama bunu bakarak anlayamazsınız. Bu yüzden ona çıplak elle dokunmayın. Bir yarasa sizi ısırır ya da tırmalarsa yeri en az 15 dakika sabun ve suyla yıkayın, hemen bir doktora başvurun, acil durumda 112'yi arayın.
İri böcekleri, başlıca gübre böcekleri ve mayıs böcekleri gibi kın kanatlıları. Kelebekleri, yarım kanatlıları ve sinekleri de yer. Sık sık sokak lambalarının çevresinde ve meraların üstünde avlanır. Böcekleri hem havada yakalar hem de yerden toplar.
Boyutu. Geniş kanatlı yarasanın önkolu 48–58 mm, Eptesicus nilssonii'ninki 37–44 mm'dir. Eptesicus nilssonii'nin sırtı daha koyudur ve altın gibi parlar. Gürcistan'da geniş kanatlı yarasa çok daha yaygındır: 160 kaydı vardır, ötekinin ise yalnızca dört.
Ne Gürcistan'da ne de dünyada tehdit altındadır (LC), Gürcistan'daki sayısı da istikrarlıdır. Bazı Avrupa ülkelerinde yine de azalıyor, Avusturya'da %70. Başlıca tehdit binalardaki kolonilerin yok edilmesidir, bu yüzden tavan arasında yaşayan yarasalara özen gösterin.
Kaynaklar
Bu profilin kaynakları
Tür profilleri hakemli literatür ve yerleşik biyoçeşitlilik veritabanlarından derlenir; yeni taksonomik ve koruma verileri geldikçe gözden geçirilir.
Reptiles.ge yayın kurulu tarafından, burada listelenen kaynaklara göre hazırlandı.
