Şahdağ’da 2026’da 8 Avrupa bizonu yavrusu doğdu
WWF Azerbaycan’a göre Şahdağ Millî Parkı’nda bu yıl sekiz bizon yavrusu doğdu. Bunların ikisi Azerbaycan’da doğmuş bizonların yavrusu.
Kısaca
- Yayımlandı
- 18 Ekim 2026
- Konu
- Memeliler
AzerNews, 7 Ağustos 2026’da WWF Azerbaycan’ın açıklamasını yayımladı: Şahdağ Millî Parkı’nda bu yıl sekiz Avrupa bizonu yavrusu doğdu. Bizon 1927’den beri Kafkasya’da yaban hayatında yaşamıyordu. Kafkas alt türü bir zamanlar Abhazya ve Samegrelo ormanlarında da yaşıyordu.
Şahdağ’da ne doğdu?
WWF Azerbaycan’a göre 2026’da Şahdağ Millî Parkı’nda sekiz Avrupa bizonu (Bison bonasus) yavrusu doğdu. Bunlardan ikisinin anne babası 2022’de Azerbaycan’da doğmuştu. Yani yerinde doğan hayvanlar artık kendileri de üremeye başladı. AzerNews haberi 7 Ağustos’ta yayımladı.
Programın merkezi parkın İsmayıllı bölümünde. Orada 305 hektarlık bir alanda bir üretim tesisi çalışıyor ve hayvanlar doğaya salınmaya burada hazırlanıyor. WWF Azerbaycan’a göre Mayıs 2019’dan bu yana program için Almanya, Belçika ve Hollanda’daki hayvanat bahçelerinden 12 bizon getirildi.
Parkta şu an kaç bizon var?
Farklı kaynaklar farklı tarihlere ait rakamlar veriyor, bu yüzden toplanamazlar. IUCN’nin Kasım 2024 tarihli haberine göre merkez 2017’de kuruldu, ilk 12 bizon 2019’da geldi ve ilk 20 hayvan 2020’de doğaya salındı. O sırada Şahdağ’da 66 bizon yaşıyordu ve bazılarında GPS tasması vardı. Hedef, 2028’e kadar en az 100 yetişkin hayvan.
UNEP’in 2 Haziran 2026 tarihli yazısına göre parkta, birkaç gebe dişi de dahil olmak üzere yaklaşık 90 bizon var. Salımdan bu yana parkta 25’ten fazla yavru doğdu. Önümüzdeki 25 yılın hedefi 500 hayvanlık bir sürü: bu, kendi kendini sürdürebilen bir popülasyon için gereken en düşük sayı.
Şahdağ bizonları kim?
Bunlar saf Kafkas bizonu değil. UNEP’e göre Avrupa hayvanat bahçelerinde ova bizonları son Kafkas erkeğiyle çiftleştirildi ve Şahdağ’a bu melez hattın hayvanları getirildi. Projede WWF, Azerbaycan Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı, IDEA örgütü, Tierpark Berlin ve Avrupa Hayvanat Bahçeleri ve Akvaryumlar Birliği’nin (EAZA) üretim programı yer alıyor. Projeye Rewilding Europe ortak finansman sağladı.
WWF Azerbaycan başkanı Elşad Askerov bizonu bir “ekosistem mühendisi” olarak tanımlıyor. Ona göre bizon dışkısıyla tohum yayıyor ve toprağın yapısını değiştiriyor. Otlayarak ve dolaşarak sık çalılığı açıyor, böylece çayırlar toparlanıyor ve küçük otçullar geri dönüyor.
Bizon Gürcistan’da da yaşıyordu
Gürcü Ansiklopedisi’ne göre Kafkas bizonu Gürcistan’da Abhazya ve Samegrelo ormanlarından Terek’in kaynaklarına kadar yayılıyordu. Son Kafkas bizonu 1927’de Bzıb vadisinde öldürüldü. Bir koruma alanında hayatta kalan tek bir erkek buzağı, Białowieża ırkı bir dişiyle çiftleştirildi ve Kafkas-Białowieża hattı böyle elde edildi.
Bu kaynaklarda bizonun Gürcistan’a geri getirilmesine dair bir plandan söz edilmiyor. UNEP, Azerbaycan’ın komşularından birinin projeyi tekrarlamaya ilgi gösterdiğini yazıyor ama ülkenin adını vermiyor. Askerov, zamanla Kafkasya’daki farklı sürülerin buluşup tek büyük bir popülasyona dönüşmesini umuyor. Gürcistan’ın memelileri memeliler sayfasında, diğer yeniden kazanım haberleri ise Haberler bölümünde.
